Φορολογική Μεταχείριση Εταιρικών Οχημάτων στην Ελλάδα από 1η Ιανουαρίου 2024
Η παραχώρηση οχήματος από εργοδότη σε εργαζόμενο αποτελεί μία συνήθη πρακτική στις επιχειρήσεις. Ωστόσο, η συγκεκριμένη παροχή σε είδος υπόκειται σε αυστηρό κανονιστικό και φορολογικό πλαίσιο που καθορίζεται από την ελληνική νομοθεσία. Από την 1η Ιανουαρίου 2024, ισχύουν νέες ρυθμίσεις που επηρεάζουν τη φορολόγηση και την εφαρμογή αυτής της παροχής. Σε αυτό το άρθρο, θα αναλύσουμε λεπτομερώς τι ισχύει, με πίνακες, παραδείγματα και πρακτικές εφαρμογές.
Τι Είναι η Παροχή σε Είδος από Παραχώρηση Οχήματος
Η παροχή σε είδος από την παραχώρηση οχήματος αφορά τη χρήση ενός εταιρικού οχήματος για προσωπικούς σκοπούς από τον εργαζόμενο. Το όχημα παραμένει ιδιοκτησία της εταιρείας, αλλά ο εργαζόμενος επωφελείται από τη χρήση του, γεγονός που θεωρείται φορολογητέο εισόδημα σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία.
Οι Νέες Ρυθμίσεις από 1.1.2024
Η φορολογική μεταχείριση της παραχώρησης οχήματος έχει αναθεωρηθεί από την 1η Ιανουαρίου 2024. Οι βασικές αλλαγές περιλαμβάνουν:
- Αναπροσαρμογή των ποσοστών φορολόγησης βάσει της λιανικής τιμής προ φόρων (ΛΤΠΦ).
- Μείωση της αξίας βάσει παλαιότητας.
- Διαχωρισμός μεταξύ ιδιωτικής και επαγγελματικής χρήσης.
- Νέοι περιορισμοί και εξαιρέσεις για συγκεκριμένες κατηγορίες οχημάτων.
- Ποιους καταλαμβάνει η διάταξη και ποιους όχι.
- Αύξηση του ορίου ΛΤΠΦ για επαγγελματικά οχήματα.
- Συμμετοχή εργαζόμενου εταίρου ή μετόχου στο κόστος μισθώματος οχήματος.
- Παραχώρηση οχήματος μηδενικών ή χαμηλών ρύπων έως 50 g CO2/Km.
- Κοινόχρηστα αυτοκίνητα που δεν έχουν παραχωρηθεί.
- Αποστολή των ποσών από την παροχή σε είδος στη φορολογική διοίκηση.
Ας δούμε κάθε σημείο αναλυτικά:
- Αναπροσαρμογή των Ποσοστών Φορολόγησης
Η φορολόγηση γίνεται με βάση τη ΛΤΠΦ του οχήματος. Από το 2024, οι συντελεστές διαμορφώνονται ως εξής:
| ΛΤΠΦ Οχήματος (€) | Συντελεστής Φορολόγησης (%) |
| 0 – 14.000 | 4 |
| 14.001 – 17.000 | 20 |
| 17.001 – 20.000 | 33 |
| 20.001 – 25.000 | 35 |
| 25.001 – 30.000 | 37 |
Παράδειγμα:
Ένα όχημα με ΛΤΠΦ €18.000 υπόκειται σε φορολόγηση. Άρα, το φορολογητέο εισόδημα του εργαζομένου υπολογίζεται ως:
(14.000 Χ 4%)+(4.000Χ20%)=1.360,00€
Αυτό το ποσό προστίθεται στο συνολικό εισόδημα του εργαζομένου για τον υπολογισμό του φόρου.
- Μείωση της Αξίας Βάσει Παλαιότητας
Από το 2024, η φορολογητέα αξία της παροχής μειώνεται ανάλογα με την ηλικία του οχήματος, σύμφωνα με τους παρακάτω συντελεστές:
| Ηλικία Οχήματος (έτη) | Ποσοστό Μείωσης (%) |
| 0 – 2 | 0 |
| 3 – 5 | 10 |
| 6 – 9 | 25 |
| 10+ | 50 |
Παράδειγμα:
Ένα όχημα με ΛΤΠΦ €20.000 που είναι 6 ετών υπόκειται σε μείωση 25%:
Άρα, το φορολογητέο εισόδημα του εργαζομένου υπολογίζεται ως:
(14.000 Χ 4%)+(3.000Χ20%)+(3.000Χ33%) =2.150,00€ -25%= 1.612,50€
Αυτό το ποσό προστίθεται στο συνολικό εισόδημα του εργαζομένου για τον υπολογισμό του φόρου.
- Διαχωρισμός Ιδιωτικής και Επαγγελματικής Χρήσης
Η νέα νομοθεσία απαιτεί σαφή διάκριση μεταξύ των χιλιομέτρων που διανύονται για επαγγελματικούς σκοπούς και αυτών για ιδιωτική χρήση. Οι εργοδότες οφείλουν:
- Να διατηρούν αναλυτικά αρχεία χρήσης του οχήματος.
- Να εφαρμόζουν τεχνολογίες GPS για την παρακολούθηση της κίνησης.
Παράδειγμα:
Αν ένας εργαζόμενος διανύσει συνολικά 20.000 χλμ. σε ένα έτος, εκ των οποίων τα 12.000 χλμ. αφορούν επαγγελματικούς σκοπούς, τότε μόνο τα 8.000 χλμ. θα θεωρηθούν ιδιωτική χρήση και θα φορολογηθούν.
- Εξαιρέσεις και Περιορισμοί
Από το 2024, ισχύουν οι εξής εξαιρέσεις:
- Οχήματα με ΛΤΠΦ κάτω από €10.000 δεν θεωρούνται παροχή σε είδος.
- Οχήματα που χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για επαγγελματικούς σκοπούς (π.χ., φορτηγά, ταξί) εξαιρούνται από τη φορολόγηση.( η χρήση ενός οχήματος για επαγγελματικούς σκοπούς αφορά τις ακόλουθες περιπτώσεις:
- α) τα αυτοκίνητα, τα οποία παρέχουν οι επιχειρήσεις σε συγκεκριμένους πωλητές, τεχνικούς και λοιπούς εργαζομένους, των οποίων η εργασία απαιτεί συχνή μετακίνηση εκτός των εγκαταστάσεων του εργοδότη (tool cars) και χρησιμοποιούνται για την επιχειρηματική δραστηριότητα του εργοδότη, ανεξάρτητα αν τα αυτοκίνητα αυτά μπορεί να χρησιμοποιούνται από τον δικαιούχο και εκτός του ωραρίου εργασίας τους. Αντιθέτως, καταλαμβάνεται και αποτελεί παροχή σε είδος η κατά τα ανωτέρω προσδιοριζόμενη αγοραία αξία των αυτοκινήτων που παρέχονται στους εργαζόμενους λόγω της θέσης τους (π.χ. σε διευθυντές και επιθεωρητές πωλήσεων, τεχνικούς διευθυντές και λοιπά στελέχη).β) για αυτοκίνητα δοκιμών (test-drive), που διαθέτουν οι επιχειρήσεις εμπορίας αυτοκινήτων,γ) για αυτοκίνητα μεταφοράς προσωπικού (π.χ. mini-bus),δ) για αυτοκίνητα που χρησιμοποιούν επιχειρήσεις (π.χ. ξενοδοχειακές επιχειρήσεις) για μεταφορά καλεσμένων ή πελατών τους,ε) για αυτοκίνητα τα οποία διαθέτουν οι επιχειρήσεις επισκευής και συντήρησης (service) αυτοκινήτων προσωρινά σε αντικατάσταση των επισκευαζόμενων, στ) για αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης που χρησιμοποιούνται από τις αεροπορικές εταιρείες και τις επιχειρήσεις διαχείρισης αεροδρομίων για την εξυπηρέτηση των αεροσκαφών και των επιβατών τους (αυτοκίνητα πίστας) καθώς και για την μεταφορά VIPS ή προσωπικού.)
- Οχήματα μηδενικών ή χαμηλών ρύπων (έως 50 g CO2/Km) απολαμβάνουν μειωμένη φορολόγηση ή πλήρη εξαίρεση.
- Κοινόχρηστα οχήματα που δεν παραχωρούνται αποκλειστικά σε έναν εργαζόμενο.
Παράδειγμα:
Ένα επαγγελματικό όχημα που χρησιμοποιείται μόνο για διανομές δεν υπόκειται σε φόρο εισοδήματος, ανεξαρτήτως της ΛΤΠΦ.
- Ποιους Καταλαμβάνει η Διάταξη και Ποιους Όχι
Η διάταξη καταλαμβάνει:
- Εργαζομένους που λαμβάνουν οχήματα για προσωπική και επαγγελματική χρήση.
- Στελέχη επιχειρήσεων και διευθυντικά στελέχη που επωφελούνται από εταιρικά οχήματα.
- Εργαζομένους με συμβόλαια παραχώρησης οχημάτων που περιλαμβάνουν ιδιωτική χρήση.
Η διάταξη δεν καταλαμβάνει:
- Επαγγελματίες οδηγούς που χρησιμοποιούν οχήματα αποκλειστικά για επαγγελματικούς σκοπούς (π.χ., οδηγοί ταξί, φορτηγά, λεωφορεία).
- Εργοδότες που παρέχουν οχήματα μόνο για επαγγελματική χρήση χωρίς δικαίωμα ιδιωτικής χρήσης.
- Οχήματα με λιανική τιμή προ φόρων κάτω από €10.000, καθώς εξαιρούνται από τη φορολόγηση.
- Αύξηση του Ορίου ΛΤΠΦ για Επαγγελματικά Οχήματα
Με την παράγραφο 1 του άρθρου 37 του ν. 5135/2024 (ΦΕΚ Α’ 147/16-09-2024), για οχήματα που παραχωρούνται αποκλειστικά για επαγγελματικούς σκοπούς, το όριο της Λιανικής Τιμής Πώλησης προ Φόρων αυξήθηκε από €17.000 σε €20.000.
Η τροποποίηση ισχύει για οχήματα που παραχωρούνται από το φορολογικό έτος 2024 και επόμενα, ανεξαρτήτως του πότε αυτά έχουν αγοραστεί από τους υπόχρεους (φυσικά πρόσωπα, νομικά πρόσωπα, νομικές οντότητες) ή αν τα ίδια είχαν παραχωρηθεί και στο παρελθόν.
- Συμμετοχή Εργαζόμενου Εταίρου ή Μετόχου στο Κόστος Μισθώματος Οχήματος
Σε περιπτώσεις όπου ο εργαζόμενος είναι εταίρος ή μέτοχος της εταιρείας, υπάρχει δυνατότητα συμμετοχής του στο κόστος μισθώματος του οχήματος. Το ποσό της συμμετοχής αφαιρείται από τη φορολογητέα παροχή, μειώνοντας έτσι το συνολικό φορολογικό βάρος. Η συμμετοχή αυτή πρέπει να τεκμηριώνεται με αποδείξεις ή συμβόλαια.
- Παραχώρηση Οχήματος Μηδενικών ή Χαμηλών Ρύπων έως 50 g CO2/Km
Η νομοθεσία προωθεί τη χρήση φιλικών προς το περιβάλλον οχημάτων. Για οχήματα που εκπέμπουν έως 50 g CO2/Km, προβλέπονται μειώσεις ή πλήρης απαλλαγή από τη φορολόγηση της παροχής. Η αγοραία αξία της παραχώρησης ενός οχήματος μηδενικών ή χαμηλών ρύπων έως 50 γρ. CO2/χλμ. και με Λ.Τ.Π.Φ. έως σαράντα χιλιάδες (40.000) ευρώ, εξαιρείται της φορολόγησης. Μόνο εαν η ΛΤΠΦ του οχήματος μηδενικών ή χαμηλών ρύπων υπερβαίνει τις σαράντα χιλιάδες (40.000€), μόνο το υπερβάλλον (το ποσό άνω των 40.000€) της Λ.Τ.Π.Φ. λαμβάνεται υπόψη για να υπολογισθεί η αξία της παραχώρησης με βάση την κλίμακα των περ.α’ έως στ’ της παρ. 2 του άρθρου 13 του ΚΦΕ.
Παράδειγμα:
Ένα ηλεκτρικό όχημα με ΛΤΠΦ €30.000 και εκπομπές 0 g CO2/Km θα εξαιρεθεί πλήρως από τη φορολόγηση, αν χρησιμοποιείται για συγκεκριμένους σκοπούς.
- Κοινόχρηστα Αυτοκίνητα που Δεν Έχουν Παραχωρηθεί
Οχήματα που παραμένουν κοινόχρηστα εντός της επιχείρησης και δεν έχουν παραχωρηθεί αποκλειστικά σε έναν εργαζόμενο δεν θεωρούνται παροχή σε είδος. Οι εργοδότες πρέπει να διασφαλίζουν ότι τηρείται σχετικό μητρώο χρήσης και ότι τα οχήματα χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για επαγγελματικούς σκοπούς.
- Αποστολή των Ποσών από την Παροχή σε Είδος στη Φορολογική Διοίκηση
Οι εργοδότες υποχρεούνται να αποστέλλουν τα ποσά που αντιστοιχούν στην παροχή σε είδος στη φορολογική διοίκηση, ώστε να προσυμπληρώνονται οι δηλώσεις εισοδήματος των εργαζομένων. Η διαδικασία αυτή πρέπει να ολοκληρώνεται μέχρι το τέλος του εκάστοτε φορολογικού έτους, σύμφωνα με τις οδηγίες της ΑΑΔΕ.
Το παρόν άρθρο παρέχει πλήρη ανάλυση των αλλαγών που αφορούν την παροχή σε είδος από την παραχώρηση οχημάτων. Οι εργοδότες και οι εργαζόμενοι καλούνται να προσαρμοστούν στις νέες ρυθμίσεις, εξασφαλίζοντας τη συμμόρφωση με τη νομοθεσία και την αποφυγή πιθανών προστίμων.


